مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی نقش مهمی در تضمین اجرای تعهدات طرفین دارد؛ در این نوع مسئولیت، هر یک از متعهدان مسئول کل تعهد هستند و طلبکار میتواند جهت دریافت طلب به هر یک از آنها مراجعه نماید.
منظور از مسئولیت تضامنی چیست؟
مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی موضوعی است که میخواهیم در مطلب حاضر به آن بپردازیم اما ابتدا باید بدانیم که منظور از مسئولیت تضامنی چیست؟ مسئولیت تضامنی به وضعیتی اطلاق میشود که در آن، چند شخص در برابر یک تعهد مسئولیت داشته باشند و طلبکار بتواند برای وصول طلبش به هر یک از آنها مراجعه نماید. شایان ذکر است، پرداخت بدهی توسط یکی از افراد، سبب برائت سایرین در برابر طلبکار خواهد شد و فردی که پرداخت را انجام داده است میتواند برای دریافت سهم به سایر مسئولان مراجعه کند.
بررسی مسئولیت تضامنی در معامله خارجی
با توجه به توضیحات وکیل بین المللی، در معاملات خارجی یا قراردادهای بین المللی، معمولا مسئولیت تضامنی زمانی مطرح میشود که چند شرکت یا چند فرد مختلف در اجرای یک قرارداد با هم مشارکت دارند. این موضوع دائما در قراردادهای صادرات و واردات، قراردادهای تامین مالی و… مشاهده میشود. منظور از مسئولیت تضامنی در این نوع معاملات آن است که اگر تعهدات قرارداد اجرا نشود یا به طرف مقابل، خسارت وارد شود، طلبکار این امکان را دارد که جهت دریافت طلب یا خسارت به هر یک از متعهدان مراجعه نماید.
بررسی مبانی حقوقی
مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی ممکن است بر اساس منابع حقوقی مختلفی ایجاد شود؛ از جمله:
- قانون: گاهی قانون به صورت مستقیم، مسئولیت تضامنی را پیشبینی میکند؛ برای مثال، در برخی مقررات تجاری، شرکا یا افرادی که اسناد تجاری را امضا میکنند، مسئولیت تضامنی دارند.
- قراردادها: در بسیاری از معاملات خارجی، تضامن از طریق شرط قراردادی در نظر گرفته میشود و در متن قرارداد صراحتا به آن اشاره میشود.
- عرف تجاری بین المللی: گاهی در قراردادهای بین المللی، عرف تجاری به گونهای است که طلبکار ترجیح میدهد که مسئولیت تضامنی در نظر گرفته شود تا با اطمینان بتوان امکان درخواست مطالبات را فراهم کرد.
آثار حقوقی مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی
وجود مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی و قراردادهای بین المللی، آثار مهمی به دنبال دارد که باید به آنها توجه داشت. وکیل ایرانیان خارج از کشور درباره این آثار توضیح میدهد: امکان مطالبه کل طلب از هر بدهکار، یکی از آثار حقوقی مهم است و بر اساس آن، طلبکار میتواند جهت دریافت کل مبلغ یا خسارت به هر یک از مسئولان مراجعه نماید. تضامن سبب میشود که طلبکار بتواند در صورت ناتوانی یکی از بدهکاران، طلبش را از سایرین دریافت کند. حق رجوع میان بدهکاران هم یکی دیگر از موارد قابل توجه است؛ چنانچه یکی از بدهکاران، کل بدهی را پرداخت نماید این حق را خواهد داشت که جهت دریافت سهم دیگران به آنها مراجعه کند. افزایش تضمین اجرای تعهدات در معاملات خارجی هم یکی دیگر از آثار مهم است.

دریافت مشاوره حقوقی بین المللی
در مقاله درباره مسئولیت تضامنی در معاملات خارجی صحبت کردیم اما اگر همچنان سوال یا ابهامی در این باره برای شما وجود دارد یا میخواهید با وکیل متخصص در این زمینه ارتباط داشته باشید، پیشنهاد ما گروه وکلای بین المللی لاهه است. وکیل بین المللی گروه لاهه میتواند برای تنظیم قراردادهای خارجی، بررسی شروط تضامن، پیگیری مطالبات بین المللی، ارائه مشاوره و… اقدام کند. وکلای گروه لاهه به شما کمک میکنند تا بتوانید از حقوق قانونی خود به بهترین شکل دفاع کنید. جهت رزرو نوبت مشاوره با مجموعه لاهه تماس بگیرید.
سوالات متداول
مسئولیت تضامنی به وضعیتی اطلاق میشود که در آن، چند شخص در برابر یک تعهد مسئولیت داشته باشند و طلبکار بتواند برای وصول طلبش به هر یک از آنها مراجعه نماید.
در معاملات خارجی یا قراردادهای بین المللی، معمولا مسئولیت تضامنی زمانی مطرح میشود که چند شرکت یا چند فرد مختلف در اجرای یک قرارداد با هم مشارکت دارند. منظور از مسئولیت تضامنی در این نوع معاملات آن است که اگر تعهدات قرارداد اجرا نشود یا به طرف مقابل، خسارت وارد شود، طلبکار این امکان را دارد که جهت دریافت طلب یا خسارت به هر یک از متعهدان مراجعه نماید.
خیر؛ در حقوق ایران، اصل بر عدم تضامن بوده و مسئولیت تضامنی معمولا یک استثنا محسوب میشود اما در شرایطی که قانون تصریح کرده باشد یا طرفین قراردادها آن را پذیرفته باشند، معمولا مانعی وجود نخواهد داشت.
تعهد نسبت به طلبکار پایان مییابد و و فردی که بدهی را پرداخت کرده میتواند برای دریافت سهم سایرین به آنها مراجعه نماید.
در مسئولیت مشترک، هر فرد به اندازه سهم خود مسئول است اما در مسئولیت تضامنی، هر شخص مسئول کل تعهد بوده و طلبکار میتواند به هر یک از بدهکاران مراجعه کند.











